101 điều cần biết về tín ngưỡng và phong tục Việt Nam
Nhằm giúp bạn đọc hiểu thêm về đời sống văn hóa, tâm linh của người Việt, Trung tâm Thông tin – Thư viện, Đại học Công nghiệp Hà Nội trân trọng giới thiệu cuốn sách “101 điều cần biết về tín ngưỡng và phong tục Việt Nam” của tác giả Trương Thìn, nhà xuất bản Hà Nội năm 2007.
Tín ngưỡng và phong tục là những yếu tố quan trọng tạo nên bản sắc văn hóa dân tộc, phản ánh đời sống tinh thần và những quan niệm được hình thành, lưu truyền qua nhiều thế hệ. Từ các nghi lễ thờ cúng, phong tục cưới hỏi, tang ma đến những ngày lễ, tết truyền thống, mỗi tập quán đều mang trong mình những giá trị văn hóa và ý nghĩa riêng.
Cuốn sách "101 điều cần biết về tín ngưỡng và phong tục Việt Nam" của tác giả Trương Thìn giới thiệu những nét đặc trưng trong đời sống tín ngưỡng, phong tục và tập quán của người Việt. Qua đó, giúp bạn đọc hiểu thêm về các giá trị văn hóa truyền thống, những quan niệm và nét đẹp được lưu truyền qua nhiều thế hệ, góp phần gìn giữ bản sắc văn hóa dân tộc.

Cuốn sách cung cấp những kiến thức về các tôn giáo, tín ngưỡng dân gian, nghi lễ trong đời sống và phong tục truyền thống của người Việt. Nội dung được trình bày thành 6 chương, bao quát nhiều khía cạnh gần gũi trong đời sống văn hóa và sinh hoạt cộng đồng.
Chương 1: Các tôn giáo tiêu biểu ở Việt Nam
Giới thiệu những tôn giáo và hệ tư tưởng có ảnh hưởng sâu rộng đến đời sống văn hóa, tinh thần của người Việt như Phật giáo, Công giáo, Tin lành, Nho giáo, Hồi giáo, Cao Đài và Phật giáo Hòa Hảo. Nội dung tập trung tìm hiểu nguồn gốc, quá trình du nhập, hình thành và phát triển của từng tôn giáo qua các thời kỳ lịch sử tại Việt Nam.
Chương 2: Tín ngưỡng dân gian Việt Nam
Giới thiệu những hình thức tín ngưỡng truyền thống tiêu biểu trong đời sống văn hóa, tinh thần của người Việt như thờ Mẫu, thờ Thành hoàng làng và thờ cúng tổ tiên. Bên cạnh đó, chương sách đề cập đến các nghi lễ, tập tục gắn với không gian đình làng, ngày giỗ, Giỗ Tổ Hùng Vương và hoạt động thờ cúng trong gia đình, cộng đồng. Qua đó, góp phần khám phá nét đẹp văn hóa tâm linh, tinh thần đoàn kết cộng đồng và những giá trị truyền thống được gìn giữ qua nhiều thế hệ.

Chương 3: Nghi lễ vòng đời người
Chương 3 tìm hiểu những nghi lễ, phong tục gắn liền với các dấu mốc quan trọng trong cuộc đời mỗi con người, từ khi trưởng thành, lập gia đình cho đến tuổi già và khi qua đời. Nội dung đề cập đến các nghi thức trong hôn lễ, lễ mừng thọ, tang lễ, thờ cúng tổ tiên và cải táng. Thông qua việc giới thiệu nguồn gốc, ý nghĩa và cách thức thực hiện những nghi lễ này, chương sách giúp bạn đọc hiểu rõ hơn về quan niệm của người Việt đối với các giai đoạn của cuộc đời, mối quan hệ giữa các thành viên trong gia đình và trách nhiệm của con cháu đối với tổ tiên. Qua đó, những nét đẹp trong truyền thống gia đình, đạo lý uống nước nhớ nguồn và quan niệm về sự sống, cái chết cũng được thể hiện rõ nét.
Chương 4: Lễ tiết trong năm
Giới thiệu những ngày lễ, tết truyền thống tiêu biểu trong năm của người Việt, gắn liền với đời sống văn hóa, tín ngưỡng và sinh hoạt cộng đồng. Nội dung đề cập đến các dịp lễ quan trọng như Tết Nguyên đán, lễ tiễn ông Táo về trời, đêm Giao thừa, Tết Thanh minh, Tết Hàn thực, Tết Đoan ngọ, Tết Trung nguyên và lễ Vu Lan. Bạn đọc có thể tìm hiểu nguồn gốc, ý nghĩa của từng ngày lễ, cũng như những nghi thức thờ cúng, tập quán sinh hoạt và cách ứng xử được lưu truyền qua nhiều thế hệ. Những phong tục này không chỉ thể hiện lòng thành kính đối với tổ tiên, sự tưởng nhớ đến người đã khuất mà còn phản ánh nét đẹp trong đời sống tinh thần, tình cảm gia đình và truyền thống văn hóa của dân tộc Việt Nam.

Chương 5: Mê tín và mê tín dị đoan
Làm rõ khái niệm, nguồn gốc và những biểu hiện phổ biến của mê tín dị đoan trong đời sống xã hội. Nội dung đề cập đến các hiện tượng như bói toán, xem tướng, đồng bóng, phù thủy và những hình thức tin tưởng thiếu cơ sở khoa học khác. Bên cạnh việc tìm hiểu nguyên nhân hình thành và tồn tại của các hiện tượng này, chương sách còn phân tích những tác động tiêu cực đối với nhận thức, đời sống tinh thần, kinh tế và các mối quan hệ xã hội.
Chương 6: Lối sống, nếp sống và các lĩnh vực khác
Đề cập đến những nét đặc trưng trong lối sống, nếp sống và sinh hoạt văn hóa của người Việt qua các thời kỳ. Nội dung tập trung tìm hiểu việc xây dựng nếp sống văn hóa, đời sống mới, vai trò của hương ước và luật tục trong việc duy trì trật tự, quy ước của cộng đồng làng xã. Chương sách còn giới thiệu những giá trị văn hóa được lưu giữ qua các lễ hội cổ truyền, phong tục giao tiếp và cách ứng xử trong gia đình, làng xóm và xã hội. Qua đó, giúp bạn đọc hiểu rõ hơn về những chuẩn mực đạo đức, tinh thần đoàn kết cộng đồng và các giá trị văn hóa truyền thống trong đời sống người Việt.

Với nội dung phong phú, cách tiếp cận qua 101 chủ đề cụ thể, “101 điều cần biết về tín ngưỡng và phong tục Việt Nam” là tài liệu tham khảo hữu ích dành cho bạn đọc quan tâm đến văn hóa, lịch sử và phong tục tập quán dân tộc. Cuốn sách góp phần giúp người đọc hiểu rõ hơn những giá trị truyền thống, từ đó nâng cao ý thức gìn giữ và phát huy bản sắc văn hóa Việt Nam trong đời sống hiện đại.
Bạn đọc xem chi tiết: Tại đây
Thứ Hai, 11:28 16/11/2026
Copyright © 2018 Hanoi University of Industry.